«MYU»ning Gleyzerlar boshqaruvidan oldingi so‘nggi 11 transferi
Angliyaning «Manchester Yunayted» klubi tarixida 2005 yil nafaqat mulkdorlik o‘zgarishi, balki klubning moliyaviy va sport siyosati nuqtayi nazaridan ham muhim burilish davri bo‘ldi. Amerikalik tadbirkor Malkolm Gleyzer oilasi klubni sotib olish jarayonini 2005 yil may oyida yakunladi. Bu kelishuv muxlislar o‘rtasida katta norozilikka sabab bo‘ldi, chunki xarid uchun jalb qilingan qarzlar keyinchalik klub zimmasiga tushdi. Biroq Gleyzerlar davri boshlanishidan oldin ham «Old Trafford»da transferlar borasida katta qarorlar qabul qilingan edi.
Gleyzerlardan oldingi 11 transfer: futbolchilar taqdiri
1. Ueyn Runi — «Everton»dan
2004 yil | Taxminan 20 million funt
Mutlaq muvaffaqiyat
Runi 2004 yilda «Everton»dan katta umidlar bilan keldi va «Fenerbahche»ga qarshi debyut uchrashuvidayoq xet-trik qayd etdi. Uning transferi klub uchun juda katta sarmoya edi, ammo hujumchi bu ishonchni to‘liq oqladi.
Keyinchalik Runi «Manchester Yunayted» tarixidagi eng yaxshi to‘purarga aylanib, jamoa safida 253 ta gol urdi. U besh marta Angliya Premer-ligasida, bir marta Chempionlar ligasida va boshqa qator musobaqalarda g‘olib bo‘ldi.
Ushbu ro‘yxatda Runini eng muvaffaqiyatli transferlardan biri deb baholash mumkin.
2. Gabriel Xayntse — «Pari Sen-Jermen»dan
2004 yil | Taxminan 6,9 million funt
Dastlabki muvaffaqiyat
Argentinalik himoyachi «Yunayted»dagi birinchi mavsumidayoq muxlislar e’tiborini qozondi va klubning mavsumdagi eng yaxshi futbolchisi uchun beriladigan ser Mett Basbi sovrinini qo‘lga kiritdi.
Ammo keyinchalik Patrik Evra uning asosiy tarkibdagi o‘rnini egallay boshladi. Xayntse esa «Liverpul»ga o‘tishga harakat qilganidan so‘ng klub rahbariyati bilan munosabatlari murakkablashdi. 2007 yilda u «Real Madrid»ga sotildi.
Xayntse maydonda yaxshi taassurot qoldirgan bo‘lsa-da, uning «Yunayted»dagi faoliyati uzoq davom etmadi.
3. Alan Smit — «Lids Yunayted»dan
2004 yil | Taxminan 7 million funt
Jarohatlar to‘sqinlik qildi
«Lids» tarbiyalanuvchisi bo‘lgan Smitning Manchesterga ko‘chib o‘tishi ikki klub o‘rtasidagi raqobat tufayli alohida e’tiborga tushdi. U maydonda kurashuvchanligi va fidoyiligi bilan tanildi.
Biroq 2006 yilda «Liverpul»ga qarshi Angliya kubogi uchrashuvida oyog‘i og‘ir sinib, to‘pig‘i ham jiddiy shikastlandi. Ushbu jarohatdan keyin avvalgi darajasiga qaytish oson kechmadi.
Smit 2007 yilda «Nyukasl»ga o‘tdi. Uning «Yunayted»dagi faoliyatini faqat muvaffaqiyatsiz transfer deb baholash to‘g‘ri emas: jiddiy jarohat uning imkoniyatlariga katta ta’sir ko‘rsatdi.
4. Jerar Pike — «Barselona»dan
2004 yil | 17 yoshida kelgan
Keyinchalik jahon yulduzi
Pike «Manchester Yunayted»ga yosh iqtidor sifatida kelgan bo‘lsa-da, asosiy tarkibda doimiy o‘rin egallash uchun katta raqobatga duch keldi. Rio Ferdinand va Nemanya Vidich kabi markaziy himoyachilarni tarkibdan siqib chiqarish oson emasdi.
U birinchi jamoa safida 23 ta uchrashuvda maydonga tushdi va 2008 yilda «Barselona»ga qaytdi. Kataloniya klubida Pike keyinchalik jahonning eng kuchli himoyachilaridan biriga aylanib, Chempionlar ligasi va jahon chempionligi kabi katta sovrinlarni qo‘lga kiritdi.
Shu bois bu transferning qiziq jihati shundaki, «Yunayted» iste’dodli futbolchini kashf etishda adashmagan, ammo uning eng katta yutuqlari boshqa klubda keldi.
5. Liam Miller — «Seltik»dan
2004 yil | Erkin agent
Kam imkoniyat oldi
Irlandiyalik yarim himoyachi shartnomasi tugagach, «Yunayted»ga tekin transfer orqali keldi. U iqtidorli futbolchi sifatida qaralgan bo‘lsa-da, Premer-ligada bor-yo‘g‘i to‘qqizta uchrashuvda maydonga tushdi.
Miller keyinchalik «Lids»da ijara asosida o‘ynadi va 2006 yilda «Sanderlend»ga doimiy transfer qilindi. Uning faoliyati katta klubdagi kutilgan imkoniyatlar darajasiga yetmadi.
Miller 2018 yilda, atigi 36 yoshida, oshqozon osti bezi saratoni sababli vafot etdi.
6. Dun Fanchjo — «Dalyan Shide»dan
2004 yil | Manbalarda taxminan 500 ming funt
Maydonda kam ko‘rindi
Xitoylik hujumchi «Manchester Yunayted» bilan shartnoma tuzgan birinchi Sharqiy Osiyo futbolchisi sifatida tarixga kirdi. Uning transferi Osiyo bozorida ham katta qiziqish uyg‘otdi.
Biroq asosiy jamoada o‘zini ko‘rsatish imkoniyatlari juda kam bo‘ldi. Dun Premer-ligada faqat bir marta maydonga tushdi — 2007 yilda «Chelsi»ga qarshi uchrashuvda.
Ushbu transfer atrofida klubning tijoriy manfaatlari haqida ham bahslar bo‘lgan, ammo futbolchining iqtidori va asosiy tarkibga moslashish darajasi borasidagi savollarga maydonda yetarlicha javob berilmadi.
7. Lui Saa — «Fulhem»dan
2004 yil yanvar | Taxminan 12,4 million funt
Jarohatlar bilan kurashdi
«Fulhem»dagi samarali o‘yinlaridan keyin Saa «Yunayted»ga katta umidlar bilan keldi. Uning tezligi va darvoza oldidagi mahorati jamoaga yangi imkoniyatlar berdi.
Fransiyalik hujumchi «Yunayted» safida 124 ta uchrashuvda 42 ta gol urdi. U ikki marta Angliya chempionligini qo‘lga kiritdi, ammo takrorlanuvchi jarohatlar uning barqaror o‘ynashiga xalaqit berdi. Shu sababli u 2008 yilda «Everton»ga o‘tdi.
Saa yomon natija ko‘rsatgan futbolchi emasdi, lekin uning imkoniyatlari jarohatlar tufayli to‘liq ochilmadi.
8. Krishtianu Ronaldu — «Sporting»dan
2003 yil | Taxminan 12,2–13 million funt
Tarixiy muvaffaqiyat
Ronaldu 2003 yilda «Sporting»dan kelganida hali yosh, texnikasi kuchli, ammo jismoniy jihatdan yana rivojlanishi kerak bo‘lgan futbolchi edi. Fergyuson uning qobiliyatini ko‘rib, jamoaning kelajakdagi asosiy yulduzlaridan biriga aylanishiga ishondi.
Portugaliyalik qanot hujumchisi «Yunayted»da 292 ta o‘yinda 118 ta gol urdi. U uch marta Premer-liga, bir marta Chempionlar ligasi g‘olibi bo‘ldi va 2008 yilda «Oltin to‘p»ni qo‘lga kiritdi.
2009 yilda u «Real Madrid»ga taxminan 80 million funt evaziga sotildi. Shu tariqa klub nafaqat jahon darajasidagi futbolchiga ega bo‘ldi, balki keyinchalik ulkan transfer daromadi ham oldi.
9. Kleberson — «Atletiko Paranaense»dan
2003 yil | Taxminan 5,9 million funt
Kutilgan natijaga yetmadi
2002 yilgi jahon chempionatida Braziliya bilan g‘olib chiqqan Kleberson Angliyaga katta obro‘ bilan keldi. Biroq uning «Yunayted»dagi faoliyati jarohatlar va asosiy tarkib uchun raqobat tufayli qiyin kechdi.
U Angliya futboliga to‘liq moslasha olmadi va ikki mavsumdan keyin Turkiyaning «Beshiktosh» klubiga sotildi. Klebersonning misoli milliy terma jamoadagi muvaffaqiyat klubda ham xuddi shu darajadagi natijani kafolatlamasligini ko‘rsatadi.
10. Erik Djemba-Djemba — «Nant»dan
2003 yil | Taxminan 3,5 million funt
O‘zini ko‘rsata olmadi
Kamerunlik yarim himoyachi «Yunayted»ga kelganida Roy Kinning kelajakdagi o‘rinbosari bo‘lishi mumkinligi haqida gap-so‘zlar tarqalgandi. Ammo u bu qiyoslarga munosib darajada javob bera olmadi.
Djemba-Djemba Premer-ligada 20 ta uchrashuvda maydonga tushdi va 2005 yil yanvarda «Aston Villa»ga sotildi. Uning transferi katta klubda o‘ynash bosimi va yuqori talablar har bir iqtidorli futbolchiga ham mos kelavermasligini ko‘rsatgan misollardan biri bo‘ldi.
11. Tim Xovard — «Metrostars»dan
2003 yil | Taxminan 1,2 million funt
Boshlanishi umidli, yakuni murakkab
AQSHlik darvozabon Piter Shmeyxel ketganidan keyingi davrda «Yunayted»ning darvoza muammosini hal etishi kerak edi. Xovard dastlab yaxshi o‘yinlari bilan e’tibor qozondi, ammo barqaror ravishda birinchi raqamli darvozabon bo‘lib qola olmadi.
2004 yilgi Chempionlar ligasida «Portu»ga qarshi uchrashuvdagi xatosi ham uning faoliyatida esda qolgan voqealardan biri bo‘ldi. Keyinchalik Edvin van der Sar kelgach, Xovard «Everton»ga o‘tdi va u yerda ancha barqaror faoliyat olib bordi.
Demak, bu transfer ham mutlaq muvaffaqiyatsizlik emas: Xovard «Yunayted»da o‘zini to‘liq namoyon eta olmagan bo‘lsa-da, keyingi faoliyatida yuqori darajali darvozabon sifatida tanildi.
