Autosport. FIA Bosh Assambleyasi va FIA Awards mukofot tantanasi 2025 yilda ilk bor O‘zbekistonda o‘tkaziladi
2025 yil dekabr oyida O‘zbekiston poytaxti — Toshkent shahri jahon avtosportining markaziga aylanadi. Aynan shu yerda yilning ikki muhim voqeasi — Xalqaro Avtomobil Federatsiyasi (FIA) Bosh Assambleyasi va FIA Awards mukofot tantanasi bo‘lib o‘tadi. Bu nafaqat mamlakat, balki butun mintaqa uchun tarixiy voqea bo‘lib, ilk bor Markaziy Osiyo hududida bunday nufuzli tadbirlar tashkil etiladi.
FIA (Fédération Internationale de l’Automobile) 1904 yilda tashkil etilgan bo‘lib, bugungi kunda butun dunyo bo‘ylab avtosportni tartibga soluvchi va yo‘l harakati xavfsizligini targ‘ib qiluvchi yetakchi xalqaro tashkilot hisoblanadi.
FIA Bosh Assambleyasi — bu Federatsiyaning eng oliy boshqaruv organi bo‘lib, unda 149 ta mamlakat va besh qit’adan milliy avtomobil federatsiyalari prezidentlari ishtirok etadi. Assambleya doirasida Avtosport bo‘yicha Jahon Kengashi, Harakatchanlik va Turizm bo‘yicha Jahon Kengashi, shuningdek, FIA Senati yig‘ilishlari o‘tkaziladi. Bu yerda avtosport, texnologiyalar, barqaror harakatchanlik va yo‘l xavfsizligi sohasida global rivojlanish strategiyasini belgilovchi muhim qarorlar qabul qilinadi.
FIA Awards mukofot tantanasi esa an’anaviy tarzda mavsum yakunini nishonlaydi — unda FIA qoshidagi musobaqalarda yuksak natijalarga erishgan eng yaxshi haydovchilar, jamoalar va tashkilotchilar taqdirlanadi. Ular qatoriga Formula 1, WRC, WEC, Formula E va boshqa yo‘nalishlar kiradi.
FIA Awards mukofot marosimi ilk bor 2003 yilda Monako (Monte-Karlo) shahrida o‘tkazilgan. 2011 yilda u Hindistonning Nyu-Dehli shahrida bo‘lib o‘tgan, shundan so‘ng har yili dunyoning turli mamlakatlarida — Yevropa, Yaqin Sharq, Osiyo va MDH hududlarida o‘tkazila boshlandi. So‘nggi yillarda marosim Sankt-Peterburg (Rossiya, 2018), Boku (Ozarbayjon, 2023) va ilk bor Kigali (Ruanda, 2024) shaharlarida o‘tkazildi. Bu esa FIA tashabbuslarining global va geografik xilma-xilligini yaqqol namoyon etadi.
Biroq shu paytgacha Markaziy Osiyo hududida bunday darajadagi tadbir o‘tkazilmagan edi. FIA Bosh Assambleyasi va FIA Awards marosimining Toshkentda o‘tkazilishi — mintaqaning o‘sib borayotgan rolini e’tirof etish, shuningdek, O‘zbekistonda va qo‘shni davlatlarda avtosport rivojiga katta turtki beruvchi tarixiy voqeadir.
Bunday yirik tadbirlarni tashkil etish mamlakat uchun ko‘p qirrali imkoniyatlarni yaratadi:
• yoshlar va mutaxassislar uchun avtosport, yo‘l xavfsizligi va texnologiyalar sohasida yangi imkoniyatlar ochiladi;
• turizm va tadbirlar sanoati rivojlanadi;
• avtomobil sohasiga oid infratuzilma va ta’lim loyihalariga turtki beriladi;
• mamlakatning xalqaro imiji FIAning ishonchli hamkori sifatida mustahkamlanadi.
2025 yil FIA uchun alohida ahamiyatga ega.
2021 yilda mashhur haydovchi, jamoa rahbari va yo‘l xavfsizligi bo‘yicha global tashabbuslarni ilgari surgan afsonaviy shaxs Jan Todtning 12 yillik prezidentlik davri yakunlandi. Shundan so‘ng, tashkilot rahbari etib Muhammad bin Sulayem saylandi — u tashkilot tarixida arab dunyosidan chiqqan ilk prezident bo‘ldi.
Ramziy jihatdan, 2025 yilda Toshkentda o‘tkaziladigan FIA Bosh Assambleyasi doirasida FIA Prezidenti saylovi ham bo‘lib o‘tadi. Bu saylovlar har to‘rt yilda bir marotaba o‘tkaziladi. Mazkur tadbir ochiqlik, muloqot va global hamkorlik ruhini ifoda etadi hamda Markaziy Osiyoning jahon avtosport hamjamiyatidagi o‘rni tobora mustahkamlanayotganini ko‘rsatadi.